E-Nasıl.Com

Ankara Üniversitesi Rasathanesi, “Dünya Uzay Haftası” etkinliğiyle, uzayı keşif olanağı sunacak.

Ankara Üniversitesi (AÜ) Rasathanesi, “Dünya Uzay Haftası” dolayısıyla 5 Ekim Pazar günü düzenleyeceği etkinlikte, başkentlilere uzayı keşif olanağı sunacak.

TÜBİTAK’ın desteğiyle düzenlenen ve katılımın ücretsiz olacağı etkinlikte, başkentliler gök bilim konularında bilgiler alacak ve özellikle Ay ve Jüpiter’i teleskoplarla inceleme fırsatı bulacak.

Geçen yüzyıl içerisinde gerçekleşen iki önemli olay, insanlığın uzayı keşfinde önemli yer tutuyor.

İlk yapay uydu Sputnik 1′in 4 Ekim 1957′de uzaya fırlatılması, insanlığın uzay çalışmalarındaki ilk dönüm noktası olarak kabul ediliyor.

Kısaca “Uzay Antlaşması” olarak bilinen “Ay ve Gök Cisimleri Dahil Uzayın Keşfi ve Kullanımı için Devletlerin Faaliyetlerini Düzenleyen İlkeler Antlaşması”nın 10 Ekim 1967′de yürürlüğe girmesi, ikinci önemli olay olarak biliniyor.

Birleşmiş Milletler (BM) de 1999′da 4-10 Ekim arasını “Dünya Uzay Haftası” ilan etti.

Devlet kurumları, endüstriler, sivil toplum örgütleri, eğitimciler hatta sadece bireylerin de çeşitli etkinliklerle katılabildiği “Uzay Haftası”, dünyada BM tarafından World Space Week Association ve pek çok ülkeden çeşitli katılımcıların desteğiyle koordine ediliyor.

Rasathanedeki kutlamalar

AÜ Rasathanesi de Dünya Uzay Haftası’nı 5 Ekim 2008 Pazar günü gerçekleştireceği halk günü etkinliği ile kutlayacak.

Etkinlikte başkentlilere gök bilim konularında bilgiler verilecek ve teleskoplarla gökyüzünü, özellikle de Jüpiter ve Ay’ı inceleme fırsatı sunulacak.

“Tutulmaların Gök Bilimdeki Önemi” konulu bir sunumun da olacağı etkinlikte, katılımcılar gök bilim üzerine merak ettikleri soruların cevaplarını profesyonel astronomlardan öğrenme şansını yakalayacaklar.

Rasathane yetkilileri, Ankara’da havanın kapalı olması durumunda teleskopların tanıtımı, belgesel gösterimi ve gök bilim söyleşilerinden oluşan alternatif bir program izleyecek.

Yetkililer, Rasathanenin şehirden uzak ve yüksek konumu dikkate alınarak katılımcıların yanlarında kalın giysi bulundurmalarını önerdi.

Kaynak

142

Uzay Boşluğunda Yaşayabilen Canlılar Uzay koşullarına dayanabilecek canlıları bulmak için yapılan araştırmada ilk kullanılan denek olan su ayısı, diğer bir adıyla tardigrade, yapılan testleri geçti ve uzayda canlı kalabileceğini kanıtladı. Bu test için sıcağa, soğuğa ve radyasyona dayanıklılığıyla bilinen bu tür seçilmişti. Omurgasız bir canlı türü olan su ayıları, ıslak liken ve yosunların üzerinde bulunabiliyor. Bu canlılar, kurudukları zaman bile yıllar sonra tekrar hayata dönebiliyor. Kuru su ayıları, Eylül 2007 yılında uzaya gönderilen Avrupa Uzay Ajansı’nın FOTON-M3 isimli uzay aracına yerleştirildi ve uzayın sert koşullarına maruz bırakıldı. Aracın dönüşünün ardından incelenen örneklerin çoğunun aşırı sıcaklık ve oksijensiz ortamdan zarar görmedikleri, bazı bireylerin ise ölümcül düzeydeki mor ötesi ışınlardan etkilenmediği ve üremeye devam ettikleri gözlendi. Konu hakkında araştırmalarını yayınlayan Ingemar Jönsson (Kristianstad Üniversitesi), bulguların arasında en ilginç olanın, bu canlıların mor ötesi ışınlara olan direnci olduğunu belirtiyor. Mor ötesi ışınlar yanıklara sebep oluyor ve hücrenin genetik bilgilerine zarar veriyor. Bu canlıların, aşırı dozdaki ışınlara nasıl dayanabildikleri ise hala bilinmiyor. Derleyen: Sinan Erdem Kaynak: http://www.sciencedaily.com/releases/2008/09/080908135906.htm 11.09.2008

139